کریدورها

کریدورها
کریدورهای شمال-جنوب و شرق-غرب می‌توانند ایران را به قلب شبکه‌ حمل‌ونقل منطقه‌ای و رفته رفته جهانی تبدیل ‌کنند، فرصتی طلایی برای تقویت اقتصاد و افزایش نفوذ ژئوپلیتیک کشورمان؛ در پرونده «کریدورها» ضمن بررسی ظرفیت این شاهراه‌های راهبردی به بررسی چالش‌های پیش‌ روی آنها می‌پردازیم.

راه‌آهن نفتی ایران–چین

در حالی که محدودیت‌های مکانیسم ماشه تجارت نفت ایران را هدف گرفته، مسیر ریلی از افغانستان می‌تواند شاهراه تازه‌ای برای انتقال انرژی به شرق و تقویت پیوند تهران–پکن شود.
|

بندر پسنی؛ نفوذ منطقه‌ای آمریکا و زنگ هشداری برای سواحل مکران

در حالی که آمریکا با پیشنهاد سرمایه‌گذاری ۱.۲ میلیارد دلاری در بندر پسنی پاکستان نگاه‌ها را به سواحل مکران معطوف کرده، لغو معافیت تحریمی بندر چابهار نیز معادلات ژئوپلیتیک جنوب آسیا را پیچیده‌تر کرده است. این دو تحول نه‌تنها رقابت چین و آمریکا را در پاکستان و اقیانوس هند تشدید می‌کند بلکه برای ایران نیز به معنای زنگ هشداری استراتژیک است؛ هشداری برای حفظ توازن ژئو‌اقتصادی و جلوگیری از نفوذ تدریجی واشنگتن در مرز‌های شرقی.
|

سه سناریوی برای آینده کریدور کاغذی آیمک

به باور کارشناسان کریدور روی کاغذ مانده هند-خاورمیانه-اروپا (آیمک) احتمالا به سه سناریو مواجه شود که با توجه به تحولات اخیر منطقه و چشم‌انداز مبهم آن، نسبت به سایر سناریو‌ها شانس بیشتری دارد.
|

فرصت طلایی ایران در ترانزیت به مانع چالش‌های مرزی برخورده است

ایران در موقعیتی قرار دارد که می‌تواند مسیر اصلی کریدورهای شرق و غرب و شمال و جنوب شود اما کارشناسان می‌گویند تا زمانی‌که گره‌های داخلی به‌ ویژه در مرزها و هماهنگی نهادی باز نشود، رویای تبدیل‌شدن به «هاب ترانزیتی اوراسیا» محقق نخواهد شد.
|

چرا ایران نباید زنگزور آمریکایی را به رسمیت بشناسد؟

هرچند مسیر ترامپ در محدوده حاکمیت ارمنستان قرار دارد اما حضور نظامی آمریکا و شرایط صلح باکو عملا آن را از کنترل ایروان خارج می‌کند که پیامدهای امنیتی، ژئوپلتیکی و ژئواکونومیکی بلندمدت برای ایران خواهد داشت. در نتیجه ایران نباید آن را به‌ رسمیت شناخته و مانع هرگونه حضور آمریکا در مرز شمال خود شود.
|

ایران پل طلایی اتصال قفقاز به جنوب آسیا

با توجه به تمایل ترکیه و آذربایجان برای اتصال به افغانستان و پاکستان، اتصال شبکه ریلی جمهوری آذربایجان به ایران می‌تواند این امر را تسهیل کند، کمااینکه اخیر مقامات ریلی اسلام‌آباد و باکو برای راه‌انداز مسیر ریلی آذربایجان-ایران-پاکستان تاکید کرده‌اند.
|

کریدورهای داود و زنگزور؛ نقشه ترانزیتی آمریکا و اسرائیل که ترکیه را دور می‌زند

در حالی که اسرائیل در میدان واقعی نشان داده قادر به تحقق رویاهای بزرگ خود نیست و بقای آن به شدت به حمایت آمریکا وابسته است، پروژه‌ای موسوم به کریدور داود در دستور کار تل‌آویو و واشنگتن قرار گرفته که پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی گسترده‌ای برای منطقه دارد.
|

راهکارهای ایرانی در برابرکریدور میانی

در سال‌های اخیر، کریدور میانی و بخش مهم آن راهگذر زنگزور با حمایت غرب، آذربایجان و ترکیه در حال گسترش است که مهمترین پیامد آن کاهش اهمیت ژئواکونومیکی ایران است. از همین‌رو تهران می‌تواند با تقویت مسیرهای جایگزین، پیامدهای این امر را کاهش دهد. 
|

رمزگشایی از ارتباط جنگ اوکراین و کریدور زنگزور

دولت دونالد ترامپ با میانجیگری در توافقنامه صلح ارمنستان و آذربایجان و اجاره ۹۹ ساله کریدور زنگزور، به دنبال امتیازگیری از پوتین در اوکراین است که این امر می‌تواند پیامدهای بسیاری برای منطقه داشته باشد. 
|

زنگزور و آینده ژئوپلیتیک ایران در قفقاز

توافق صلح جمهوری آذربایجان و ارمنستان با میانجی‌گری ترامپ امضا شد و ساخت کریدور جعلی زنگزور به یک شرکت امنیتی-نظامی آمریکایی سپرده شد. در حالی که این طرح، امنیت ایران را تهدید می‌کند اما برخی در داخل با کم‌اهمیت جلوه دادن آن، به جای تلاش برای اقدام قاطع، به فرافکنی مشغول شده‌اند.
|
۱
گزارش
گزارش

افزایش صادرات نفت آمریکا هم نتوانست بحران کمبود انرژی جهان را جبران کند

افزایش بی‌سابقه صادرات نفت آمریکا به آسیا در پی اختلال شدید عرضه ناشی از درگیری‌ها و بسته شدن تنگه هرمز، نتوانسته شکاف بزرگ ایجادشده در بازار جهانی انرژی را پر کند و توازن عرضه و تقاضا همچنان به‌ شدت برهم خورده است.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

زلزله ارزی در بازار نفت؛ آیا پترویوآن ستون پترودلار را می‌لرزاند؟

در حالی که نشانه‌های تغییر در نظم مالی جهان یکی‌یکی آشکار می‌شوند، بازار انرژی به صحنه اصلی رقابت ارزی تبدیل شده است؛ جایی که تلاش چین برای پیوند زدن تجارت نفت به یوآن، به ‌تدریج انحصار تاریخی دلار را به چالش می‌کشد و موازنه قدرت اقتصادی را از غرب به شرق سوق می‌دهد.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

بازتعریف امنیت غذایی ایران با تکیه بر پاکستان در شرایط جنگی

در میانه جنگ آمریکایی-صهیونی علیه ایران و افزایش ریسک مسیرهای حمل‌ونقل، پاکستان با ظرفیت بالای تولید در برنج، گوشت و غلات و مزیت‌های جغرافیایی و زمانی(زمان ترانزیت) به یک تکیه‌گاه راهبردی برای امنیت غذایی ایران تبدیل می‌شود. توسعه تجارت هدفمند، تهاتر انرژی با کالاهای اساسی و کشاورزی قراردادی می‌تواند شبکه تامین ایران را در برابر اختلالات جنگی پایدار...

اقتصاد معاصر بررسی می‌کند

بازخوانی یک الگوی تکرارشونده در نظم ژئوپلیتیک؛ غرب در هرمز طعم تلخ سوئز را چشید

در شرایطی که تنش‌های ژئوپلیتیک در خاورمیانه بار دیگر در حال تشدید است و تنگه هرمز به‌ عنوان یکی از گلوگاه‌های حیاتی تجارت جهانی در کانون توجه قرار گرفته، بازخوانی تجربه بحران سوئز در سال ۱۹۵۶ می‌تواند تصویری روشن‌تر از الگوهای تکرارشونده قدرت، مداخله خارجی و پیامدهای ناخواسته آن ارائه دهد؛ الگویی که نشان می‌دهد چگونه یک رویارویی خارجی می‌تواند به بازتعریف...

یادداشت و تحلیل
یادداشت و تحلیل
مهدی بابازاده، پژوهشگر اقتصادی

کاهش تدریجی اتکا به تنها یک ارز مسلط؛ آغاز آرام تجارت جهانی با یوآن

در میانه تنش‌های ژئوپلیتیک و شوک‌های تازه بازار انرژی، یک پرسش کلیدی دوباره به صدر تحلیل‌ها بازگشته است؛ آیا جهان می‌تواند از وابستگی به دلار فاصله بگیرد و به سمت یوآن حرکت کند؟ آنچه امروز در حال وقوع است، آغاز یک جابه‌جایی تدریجی به سوی نظمی چندارزی‌ست، مسیری که در آن یوآن آرام‌آرام جای خود را در تجارت، تامین مالی و تسویه‌های بین‌المللی باز می‌کند.

محمدطاهر رحیمی، کارشناس اقتصادی

از توهم «سوریه‌سازی» تا دکترین «موازنه امنیت» و جهانی‌سازی هزینه‌ها

در حالی‌که تقابل ایران و غرب از یک رویارویی کلاسیک فراتر رفته و به جنگی ترکیبی و چندلایه تبدیل شده، بررسی سه فاز اصلی این تقابل -از پروژه براندازی سریع تا استحاله نهادی و نهایتا فرسایش زیرساختی- نشان می‌دهد راهبردهای دشمن هر بار با تغییر شکل اما با هدف ثابت تضعیف ایران دنبال شده‌اند.

حجت بین‌آبادی، پژوهشگر حوزه بودجه و مالی

تنگه هرمز و لرزه بر خطوط تولید خودروسازان جهان

بسته‌ شدن تنگه هرمز در پی تشدید درگیری‌های نظامی، صنعت جهانی خودرو را وارد بحرانی کم‌سابقه کرده است؛ بحرانی که با اختلال در شریان حیاتی انرژی و لجستیک، زنجیره تامین خودروسازان از آسیا تا اروپا را فلج کرده و هم‌زمان با جهش هزینه حمل‌ونقل و قیمت سوخت، بازارهای مصرف را نیز با شوک قیمتی و تغییر الگوی تقاضا مواجه ساخته است.

جعفر صارمی، پژوهشگر اقتصادی

جنگ و فرصت اقتصاد مقاومتی برای گذار از تمرکزگرایی

جنگ اخیر نشان داد آنچه سال‌ها به‌ عنوان مزیت توسعه‌ای تلقی می‌شد -از تمرکز صنعتی و شهری تا وابستگی به شریان‌های محدود- در شرایط بحران می‌تواند به پاشنه‌آشیل اقتصاد تبدیل شود. اکنون، در میانه یک بیدارباش راهبردی، بازطراحی معماری اقتصاد ایران بر پایه «پراکندگی، شبکه‌ای شدن و تاب‌آوری» نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

گفت وگو
گفت وگو
رئیس کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر:

ترامپ ادعاهایی دارد که خودش باور ندارد؛ دورزدن تحریم صادرات نفت را بلدیم

رئیس کمیسیون انرژی مجلس با بیان اینکه آمریکا مدعی نابودی انرژی هسته‌ای ماست، اما می‌گوید بیایید درباره هسته‌ای مذاکره کنیم، گفت: ایران ۴۷ سال تجربه تحریم داد و همواره راه مقابله با فشار‌های خارجی را آموخته است؛ تحریم‌ها و فشار‌های هسته‌ای در طول این سال‌ها مسیر و راهکار‌های مقابله با دشمن را به ما نشان داده است.

عضو کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر

تا چند روز آینده مشکل صف‌های سوخت بندرعباس حل می‌شود

عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی گفت: با مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های‌ نفتی صحبت کردم تا استان‌ها بتوانند میزان کارت‌های سوخت آزاد در جایگاه‌ها را افزایش دهند. قول دادند که با مصوبه شورای تامین استان و اختیارات استاندار، این مشکل ظرف یک الی دو روز آینده حل شود و طول صف‌ها کاهش یابد.

عضو کمیسیون عمران مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر خبر داد

واکاوی صنایع فولادی و پتروشیمی در جلسه مجلس و صمت؛ میل‌گرد ارزان‌ می‌شود

عضو کمیسیون عمران مجلس گفت: پس از حمله رژیم اسرائیل و آمریکا به صنایع پتروشیمی و فولادی ما، گرانی‌هایی بر برخی کالاها اعمال شده است که بیشتر سوء استفاده و جو روانی‌ست؛ در کمیسیون عمران بادست‌اندرکاران صنایع فولادی و پتروشیمی و وزارت صمت، جلسه‌ای داشتیم که عنوان شد قیمت‌هایی که این روزها گفته می‌شود، بخش زیادی از آن ناشی از همین جو روانی است و وزیر صمت...

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران در گفت‌وگو با اقتصاد معاصر

مجلس در تصویب قوانین بخش خصوصی را دخیل کند

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران گفت: فعالان اقتصادی، مشتاقانه آماده ارائه مشورت و کمک به دولت هستند اگر این دو بال اقتصاد کشور در کنار هم قرار گیرند و به یک هم‌صدایی برسند، به سرعت می‌توانیم آثار نوسانات اخیر را پشت سر بگذاریم و به شکوفایی برسیم؛ بخش خصوصی آماده است تا با هم‌افزایی و تعامل با دولت، مسیر رشد صنایع پایه نظیر فولاد و پتروشیمی را...