اقتصاد دریا محور

اقتصاد دریا محور
ایران و سواحل مکران، با دسترسی به آب‌های آزاد و سواحل طولانی، فرصتی بی‌نظیر برای توسعه و اشتغال‌زایی دارد؛ ظرفیتی که از آن آنطور که باید و شاید استفاده نشده است. در پرونده «اقتصاد دریا محور» می‌خواهیم به قدر توان گوشه‌ای از این ظرفیت را بیان و عوامل غفلت از آن را بررسی کنیم.

بندر چابهار چگونه می‌تواند شاهراه تنفس اقتصاد ایران در شرایط جنگی باشد؟

جنگ ۱۲ روزه اخیر، معادلات امنیتی و اقتصادی ایران را وارد مرحله‌ای تازه کرده است؛ مرحله‌ای که در آن، «تاب‌آوری اقتصادی» به اندازه توان دفاعی اهمیت دارد. در این میان، بندر چابهار به‌ عنوان تنها بندر اقیانوسی کشور، نقشی فراتر از یک پروژه توسعه‌ای یافته و به شریان حیاتی تجارت و امنیت ملی بدل شده است.
|

هزینه تحریم را برای دشمن با ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری دریامحور افزایش دهیم

یک فعال اقتصادی با تاکید بر اینکه تحریم‌ها موضوع تازه‌ای برای ایران نیست، گفت: بهره‌گیری از ظرفیت‌های دریا‌محور می‌تواند هزینه اعمال مکانیسم ماشه را افزایش داده و آثار آن بر اقتصاد کشور را کاهش دهد.
|

تنگه هرمز شاهراه حیاتی انرژی و اقتصاد دنیا در ید قدرت ایران

در سایه تشدید تنش‌ها میان ایران و اسرائیل، تنگه هرمز بار دیگر به نقطه جوش ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است؛ گذرگاهی حیاتی که بسته‌شدن آن می‌تواند زنجیره‌ تامین انرژی جهانی را در هم بشکند، قیمت نفت را به مرزهای تاریخی برساند و اقتصاد جهانی را با بحرانی بی‌سابقه روبه‌رو سازد.
|

نقش گمشده مناطق آزاد در توسعه اقتصادی ایران

ایجاد مناطق آزاد تجاری در جهان طی شش دهه گذشته به‌ عنوان ابزاری موثر برای توسعه صادرات صنعتی و ادغام در اقتصاد جهانی مطرح بوده‌ است. ایران نیز از دهه ۱۳۳۰ با هدف بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها، گام‌هایی برای ایجاد این مناطق برداشت اما با گذشت بیش از چهار دهه از شکل‌گیری رسمی نخستین منطقه آزاد، چالش‌های ساختاری، مدیریتی و قانونی موجب شده تا این مناطق به جای ایفای نقش محرک اقتصادی، با انحراف از اهداف اصلی خود مواجه شوند و برخی مسائل از جمله فرار مالیاتی، قاچاق کالا و ناکارآمدی در مدیریت، چالش‌های جدی در مسیر تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی ایجاد کنند.
|

«هرمز» زیر یوغ رانت‌خواران در سایه بی‌تدبیری دولتمردان

جزیره هرمز، نگین خلیج‌ فارس، نه امروز که سال‌هاست قربانی بی‌تدبیری‌ها و رانت‌خواری‌ها شده است، در حالی که تخریب طبیعت خاک سرخ هرمز این روزها بهانه برای سرزنش مردم شده، اصل ماجرا فراتر از یادگاری‌بردن گردشگران است؛ ماجرا به سیاست‌های غلط، بی‌برنامه‌گی‌ها و سوداگری‌هایی بازمی‌گردد که سال‌هاست سرمایه‌های ملی را به تاراج برده‌اند.
|

توسعه مکران به منزله‌ یک پیشران اقتصادی

در حالی که بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته سهم عمده‌ای از تولید ناخالص داخلی خود را از دریا تامین می‌کنند، اقتصاد ایران همچنان وابسته به صادرات نفت و شیلات باقی مانده است. با وجود ظرفیت‌های عظیم سواحل مکران، توسعه این منطقه به‌ عنوان یک موتور محرک اقتصادی همچنان در ابهام است.
|

تدوین سند چشم‌انداز با محوریت اقتصاد دریامحور و فناوری نوین مالی

معاون هماهنگی و زیربنایی معاون اول رئیس‌‌جمهور با تاکید بر اینکه در سند چشم‌انداز، غیر از فناوری نوین مالی، باید به اقتصاد دریامحور توجه شود، گفت: ما از دریا و سواحل مکران غفلت کرده‌ایم، باید به مزیت‌های سرزمینی توجه شود، از صنعت، معدن و پتروشیمی آن‌ طور که باید استفاده نکرده‌ایم، اقتصاد مبتنی بر منابع، ظرفیت فراوانی بر خلق ارزش دارد. 
|

اهمیت سواحل مکران در افزایش جایگاه اقتصاد دریامحور در ایران

کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: از منظر مناسبات بین‌المللی و به ویژه مسائل تجاری و اقتصادی، وجود پایتخت ایران در سواحل مکران باعث می‌شود موضوع قدرت و اقتصاد دریامحور در ایران جایگاه ویژه‌ای پیدا کند و اهمیت آن برای همه ارکان و مردم بیشتر روشن شود.
|

مقایسه سرانه مصرف آبزیان در ایران و جهان

مصرف سرانه آبزیان در ابتدای انقلاب، ناچیز بوده و با رشدی محسوس طی سال‌های اخیر به دوسوم مصرف سرانه جهانی رسیده است. علی‌رغم رشد چشمگیر، این بخش هنوز به توجه بیشتری نیاز دارد.
|

چند ایرانی از ماهی‌گیری نان می‌خورند؟

تعداد کل شاغلان صید و آبزی‌پروری جهان در سال ۲۰۲۲ حدود ۶۱.۸ میلیون نفر بوده؛ برآوردها نشان می‌دهد سهم ایران از کل این تعداد چهارهزارم است.
|
۱
گزارش
گزارش

افزایش صادرات نفت آمریکا هم نتوانست بحران کمبود انرژی جهان را جبران کند

افزایش بی‌سابقه صادرات نفت آمریکا به آسیا در پی اختلال شدید عرضه ناشی از درگیری‌ها و بسته شدن تنگه هرمز، نتوانسته شکاف بزرگ ایجادشده در بازار جهانی انرژی را پر کند و توازن عرضه و تقاضا همچنان به‌ شدت برهم خورده است.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

زلزله ارزی در بازار نفت؛ آیا پترویوآن ستون پترودلار را می‌لرزاند؟

در حالی که نشانه‌های تغییر در نظم مالی جهان یکی‌یکی آشکار می‌شوند، بازار انرژی به صحنه اصلی رقابت ارزی تبدیل شده است؛ جایی که تلاش چین برای پیوند زدن تجارت نفت به یوآن، به ‌تدریج انحصار تاریخی دلار را به چالش می‌کشد و موازنه قدرت اقتصادی را از غرب به شرق سوق می‌دهد.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

بازتعریف امنیت غذایی ایران با تکیه بر پاکستان در شرایط جنگی

در میانه جنگ آمریکایی-صهیونی علیه ایران و افزایش ریسک مسیرهای حمل‌ونقل، پاکستان با ظرفیت بالای تولید در برنج، گوشت و غلات و مزیت‌های جغرافیایی و زمانی(زمان ترانزیت) به یک تکیه‌گاه راهبردی برای امنیت غذایی ایران تبدیل می‌شود. توسعه تجارت هدفمند، تهاتر انرژی با کالاهای اساسی و کشاورزی قراردادی می‌تواند شبکه تامین ایران را در برابر اختلالات جنگی پایدار...

اقتصاد معاصر بررسی می‌کند

بازخوانی یک الگوی تکرارشونده در نظم ژئوپلیتیک؛ غرب در هرمز طعم تلخ سوئز را چشید

در شرایطی که تنش‌های ژئوپلیتیک در خاورمیانه بار دیگر در حال تشدید است و تنگه هرمز به‌ عنوان یکی از گلوگاه‌های حیاتی تجارت جهانی در کانون توجه قرار گرفته، بازخوانی تجربه بحران سوئز در سال ۱۹۵۶ می‌تواند تصویری روشن‌تر از الگوهای تکرارشونده قدرت، مداخله خارجی و پیامدهای ناخواسته آن ارائه دهد؛ الگویی که نشان می‌دهد چگونه یک رویارویی خارجی می‌تواند به بازتعریف...

یادداشت و تحلیل
یادداشت و تحلیل
مهدی بابازاده، پژوهشگر اقتصادی

کاهش تدریجی اتکا به تنها یک ارز مسلط؛ آغاز آرام تجارت جهانی با یوآن

در میانه تنش‌های ژئوپلیتیک و شوک‌های تازه بازار انرژی، یک پرسش کلیدی دوباره به صدر تحلیل‌ها بازگشته است؛ آیا جهان می‌تواند از وابستگی به دلار فاصله بگیرد و به سمت یوآن حرکت کند؟ آنچه امروز در حال وقوع است، آغاز یک جابه‌جایی تدریجی به سوی نظمی چندارزی‌ست، مسیری که در آن یوآن آرام‌آرام جای خود را در تجارت، تامین مالی و تسویه‌های بین‌المللی باز می‌کند.

محمدطاهر رحیمی، کارشناس اقتصادی

از توهم «سوریه‌سازی» تا دکترین «موازنه امنیت» و جهانی‌سازی هزینه‌ها

در حالی‌که تقابل ایران و غرب از یک رویارویی کلاسیک فراتر رفته و به جنگی ترکیبی و چندلایه تبدیل شده، بررسی سه فاز اصلی این تقابل -از پروژه براندازی سریع تا استحاله نهادی و نهایتا فرسایش زیرساختی- نشان می‌دهد راهبردهای دشمن هر بار با تغییر شکل اما با هدف ثابت تضعیف ایران دنبال شده‌اند.

حجت بین‌آبادی، پژوهشگر حوزه بودجه و مالی

تنگه هرمز و لرزه بر خطوط تولید خودروسازان جهان

بسته‌ شدن تنگه هرمز در پی تشدید درگیری‌های نظامی، صنعت جهانی خودرو را وارد بحرانی کم‌سابقه کرده است؛ بحرانی که با اختلال در شریان حیاتی انرژی و لجستیک، زنجیره تامین خودروسازان از آسیا تا اروپا را فلج کرده و هم‌زمان با جهش هزینه حمل‌ونقل و قیمت سوخت، بازارهای مصرف را نیز با شوک قیمتی و تغییر الگوی تقاضا مواجه ساخته است.

جعفر صارمی، پژوهشگر اقتصادی

جنگ و فرصت اقتصاد مقاومتی برای گذار از تمرکزگرایی

جنگ اخیر نشان داد آنچه سال‌ها به‌ عنوان مزیت توسعه‌ای تلقی می‌شد -از تمرکز صنعتی و شهری تا وابستگی به شریان‌های محدود- در شرایط بحران می‌تواند به پاشنه‌آشیل اقتصاد تبدیل شود. اکنون، در میانه یک بیدارباش راهبردی، بازطراحی معماری اقتصاد ایران بر پایه «پراکندگی، شبکه‌ای شدن و تاب‌آوری» نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

گفت وگو
گفت وگو
رئیس کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر:

ترامپ ادعاهایی دارد که خودش باور ندارد؛ دورزدن تحریم صادرات نفت را بلدیم

رئیس کمیسیون انرژی مجلس با بیان اینکه آمریکا مدعی نابودی انرژی هسته‌ای ماست، اما می‌گوید بیایید درباره هسته‌ای مذاکره کنیم، گفت: ایران ۴۷ سال تجربه تحریم داد و همواره راه مقابله با فشار‌های خارجی را آموخته است؛ تحریم‌ها و فشار‌های هسته‌ای در طول این سال‌ها مسیر و راهکار‌های مقابله با دشمن را به ما نشان داده است.

عضو کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر

تا چند روز آینده مشکل صف‌های سوخت بندرعباس حل می‌شود

عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی گفت: با مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های‌ نفتی صحبت کردم تا استان‌ها بتوانند میزان کارت‌های سوخت آزاد در جایگاه‌ها را افزایش دهند. قول دادند که با مصوبه شورای تامین استان و اختیارات استاندار، این مشکل ظرف یک الی دو روز آینده حل شود و طول صف‌ها کاهش یابد.

عضو کمیسیون عمران مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر خبر داد

واکاوی صنایع فولادی و پتروشیمی در جلسه مجلس و صمت؛ میل‌گرد ارزان‌ می‌شود

عضو کمیسیون عمران مجلس گفت: پس از حمله رژیم اسرائیل و آمریکا به صنایع پتروشیمی و فولادی ما، گرانی‌هایی بر برخی کالاها اعمال شده است که بیشتر سوء استفاده و جو روانی‌ست؛ در کمیسیون عمران بادست‌اندرکاران صنایع فولادی و پتروشیمی و وزارت صمت، جلسه‌ای داشتیم که عنوان شد قیمت‌هایی که این روزها گفته می‌شود، بخش زیادی از آن ناشی از همین جو روانی است و وزیر صمت...

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران در گفت‌وگو با اقتصاد معاصر

مجلس در تصویب قوانین بخش خصوصی را دخیل کند

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران گفت: فعالان اقتصادی، مشتاقانه آماده ارائه مشورت و کمک به دولت هستند اگر این دو بال اقتصاد کشور در کنار هم قرار گیرند و به یک هم‌صدایی برسند، به سرعت می‌توانیم آثار نوسانات اخیر را پشت سر بگذاریم و به شکوفایی برسیم؛ بخش خصوصی آماده است تا با هم‌افزایی و تعامل با دولت، مسیر رشد صنایع پایه نظیر فولاد و پتروشیمی را...